Runa Berkana i jej znaczenie

Runa Berkana wygląda jak litera B z dwoma trójkątami i należy do najłagodniejszych znaków całego runicznego alfabetu. Berkana wiąże się z brzozą, czyli drzewem, które jako pierwsze wraca na wypaloną ziemię. Stąd jej sens: to, co rośnie po cichu, zanim jeszcze da się to zobaczyć.

Runa Berkana w Starszym Futharku

Berkana, zapisywana też jako Berkano, to osiemnasty znak Starszego Futharku - najstarszego z alfabetów runicznych, używanego przez ludy germańskie mniej więcej od II do VIII wieku. Odpowiada dźwiękowi „b”. Należy do trzeciej ósemki znaków, tak zwanej aett Tyra.

Runy nie są pismem celtyckim ani słowiańskim, choć takie skojarzenie pojawia się bardzo często. Powstały w kręgu germańskim i to stamtąd pochodzą wszystkie zachowane inskrypcje. Szerzej pisze o tym tekst o runie Fehu i początkach Futharku.

Brzoza, czyli skąd bierze się znaczenie

Brzoza rośnie tam, gdzie inne drzewa jeszcze nie dają rady: na piaskach, nieużytkach, po pożarze. W kulturze ludowej służyła do wszystkiego - z witek robiono miotły, z kory naczynia, sok zbierano wiosną. Była drzewem oczyszczania i drzewem początku.

To tłumaczy, dlaczego Berkanie przypisano opiekę, wzrost i sprawy domu. Nie chodzi o wybuch energii, tylko o cierpliwe rozrastanie się korzeni pod ziemią.

Runa Berkana w odczytaniu

• Pozycja prosta - nowy początek, który już trwa, choć nie widać jeszcze efektów. Opieka, dom, zdrowienie, sprawy rodzinne.
• Pozycja odwrócona - zastój, sprawa odwlekana, kłopot w domu albo wzrost zatrzymany przez brak warunków.
• W parze z Fehu - konkretne sprawy majątkowe rodziny.
• W parze z Isą - coś musi jeszcze poczekać, ale nie znaczy, że nie wyrośnie.

Berkana rzadko mówi „stanie się”. Częściej mówi „już się dzieje, tylko za wcześnie, żeby to zobaczyć”.

Jak jej używać w praktyce

1. Wyciągnąć jedną runę rano i zapisać pytanie, zanim zobaczy się wynik.
2. Przy Berkanie sprawdzić, co w ostatnim czasie zostało zaczęte i porzucone.
3. Nosić ją jako znak przy sprawach domowych: przeprowadzka, remont, godzenie zwaśnionych bliskich.
4. Nie mieszać jej z prośbami o szybki efekt - to znak powolnego wzrostu.
5. Zapisywać wyniki, bo dopiero po kilkudziesięciu wyciągnięciach widać własny sposób czytania.

Własny zestaw run

Najprostszy powstaje z gałęzi znalezionej na ziemi po wietrznym dniu. Wystarczy pociąć ją na krążki, wysuszyć i wypalić albo wyciąć znaki. Nie należy ciąć kory ani gałęzi z żywego drzewa - brzoza po obwodowym nacięciu kory usycha, a w lasach i parkach jest to po prostu niszczenie cudzej własności.

Kto woli materiał trwalszy, może użyć kamieni albo gliny. Sposób sporządzania zestawu opisany jest szerzej we wpisie o runie Gebo i pracy ze znakami.

Najczęstsze błędy i mity

• „Runy to alfabet celtycki” - nie. To pismo germańskie. Celtowie posługiwali się ogamem, który wygląda zupełnie inaczej.
• „Każda runa ma pozycję odwróconą” - nie każda. Znaki symetryczne, jak Isa czy Gebo, wyglądają tak samo w obu kierunkach, więc odwrócenia po prostu nie mają. Berkana ma.
• „Odwrócona runa to klątwa” - to informacja o utrudnieniu, a nie wyrok ani czyjeś złe działanie.
• „Berkana gwarantuje ciążę” - nie gwarantuje niczego. Sprawy zdrowia i płodności to teren lekarza, a nie znaku wyrytego na drewnie.
• „Runę trzeba wyryć na żywej brzozie, żeby zadziałała” - to szkodzi drzewu i nie ma żadnego umocowania w źródłach.
• „Znaczenia run zapisano w starożytności” - zachowały się trzy poematy runiczne, znacznie późniejsze, a większość dzisiejszych opisów pochodzi z XX wieku.

Przestrogi

Runy bywają dziś sprzedawane jako amulety na konkretne cele, często drogo i z obietnicą rezultatu. Warto pamiętać, że żaden znak nie zastępuje leczenia, rozmowy z bliskimi ani decyzji. Nie należy też znakować cudzych rzeczy, drzwi ani drzew - to, co dla jednej osoby jest błogosławieństwem, dla drugiej bywa wandalizmem.

Osobom zaczynającym najbardziej przydaje się jedna prosta zasada: nie wyciągać po raz drugi tego samego dnia w tej samej sprawie. Powtórne losowanie do skutku zamienia całą praktykę w zabawę w zgadywanie, o czym mówi też wpis o piśmie tebańskim i pracy ze znakami.

Runa Berkana na co dzień

Dobrze sprawdza się jako znak przy początkach, które wymagają cierpliwości: nauka języka, powrót do formy po chorobie, budowanie relacji od nowa. Warto wyciąć ją na małym krążku i położyć tam, gdzie ta rzecz się dzieje - na biurku, przy łóżku, w kuchni. Nie po to, żeby przyspieszyć. Po to, żeby nie porzucić w trzecim tygodniu.

Dyskusja dostępna na naszym Forum Ezoterycznym, pod adresem: Runa Berkana - brzoza, opieka i nowe początki w Starszym Futharku